Pierwotne znaczenia

Skąd się wzięło powiedzenie 'wpaść w furię'?

Skad sie wzielo powiedzenie wpasc w furie

Oznacza wpaść w szał, być nieobliczalnym, wściekłym. Furie to rzymskie boginie zemsty - karały za grzechy przeciw bogom, rodzicom i rodzeństwu, naruszeniu prawa gościnności i krzywoprzysięstwo. Ścigały zbrodniarza i doprowadzały go do szaleństwa.

Pochodzenie i znaczenie powiedzenia 'koło Iksjona'

Pochodzenie i znaczenie powiedzenia kolo Iksjona

Koło Iksjona oznacza bezkresne męczarnie, katusze, które nie mają końca, wieczne cierpienie. Król Lapitów Iksjon w Tesalii targnął się na cześć Hery, małżonki Zeusa - za to został strącony do Tartaru i wpleciony w stale obracające się koło ogniste.

Co oznacza powiedzenie "Argusowe oko"?

Oznacza baczne, podejrzliwe oko, lub spojrzenie. Argus był stuokim potworem, który zawsze czuwał, bo gdy spało jego 50 oczu, drugie 50 obserwowało otoczenie. Argusa zabił Hermes uprzednio zanudziwszy potwora opowieściami, aż ten zasnął jak kamień.

Co właściwie oznacza słowo "asceza"?

Słowo "asceza" pochodzi od greckiego slowa "askesis", co oznacza "ćwiczenie". Asceza to dyscyplina życia, ogół ćwiczen fizycznych i moralnych praktykowanych w celu udoskonalenia duchowego.

Skąd powiedzenie 'między Scyllą i Charybdą'?

Skad powiedzenie miedzy Scylla i Charybda

Oznacza sytuację, w której niebezpieczeństwo zagraża z dwóch stron. Odyseusz w czasie żeglugi do domu musiał przepłynąć między dwoma potworami morskimi: Scyllą i Charybdą. Pamiętał o unikaniu Charybdy, ale sześciu ludzi z załogi porwała Scylla.

Skąd się wzięła 'naga prawda'?

To czysta, niezafałszowana rzeczywistość. Według legendy Prawda i Fałsz poszli się kąpać. Fałsz pierwszy wyszedł z wody, założył ubranie Prawdy i pojawił się wśród ludzi. Prawda nie chciała założyć ubrania Fałszu i musiała się pokazać ludziom nago.

Abrakadabra

Dziś w połączeniu z hokus-pokus służy magikom przy sztuczkach. Słowo to mające wyrażać nieskończoność lub pełnię, użyte zostało po raz pierwszy w poemacie z II w ne. W średniowieczu umieszczone na amulecie miało chronić przed febrą.

Biblijne "ciemności egipskie"

Oznaczają 'nieprzeniknione ciemności'; wyrażenie pochodzi z Biblii Tysiąclecia, z Księgi Wyjścia (10, 21): "I rzekł Pan do Mojżesza: «Wyciągnij rękę ku niebu, a nastanie ciemność w ziemi egipskiej tak gęsta, że można będzie dotknąć ciemności»".

Lemury - nocne duchy

Polska nazwa tych sympatycznych zwierzątek wywodzi się od łacińskiej nazwy "lemur", która określała dusze zmarłych nawiedzające domy by straszyć lub pomagać żywym. Odkrywcy Madagaskaru widząc nocą świecące oczy nieznanych zwierząt wzięli je za duchy.

Skąd wzięło się powiedzenie "koszula Dejaniry"?

Skad wzielo sie powiedzenie koszula Dejaniry

Oznacza działanie w dobrej wierze, jednak przynoszące fatalne skutki. Żona Heraklesa Dejanira uprała w krwi centaura ubranie męża, wierząc że zapewni to wierność małżeńską. Gdy mąż je nałożył, strasznie cierpiał i kazał spalić swoje ciało na stosie.

Agonia - śmierć czy zwycięstwo?

Słowo to pochodzi od greckiego "agonia" - co znaczy "walczyć o zwycięstwo". Później tak nazywało się święto w Rzymie ku czci boga wszelkich początków - Janusa. Ciekawe czemu dziś bardziej kojarzy się z końcem?

Demagog - ten który prowadzi lud

Demos - lud, agogos - wiodący. W Starożytnej Grecji, mówca, który przedstawiał ludziom sprawy nad którymi mieli glosować. Dziś pozostały już z tego tylko słowa. Dziś demagog to ten, który składa niemożliwe do spełnienia obietnice, by wygrać wybory.

Liturgia - działanie na rzecz ludu

Liturgia była obowiązkiem najbogatszych obywateli Aten, którzy finansowali sprawy państwowe, koszty przedstawień teatralnych, budowania obiektów państwowych, świątyń. Z czasem ujęcie to zaczęło być związane juz tylko z organizacją świąt religijnych.

Pireneje góry córki Atlasa

Nazwa tego łańcucha górskiego pochodzi od Pirene, mitilogicznej córki Atlasa tytana podtrzymującego niebieski firnament. Pirene przerażona tym, że może urodzić węża ukryła się w tych górach. Zginęła w nich zjedzona przez dzikie zwierzęta.

Porzeczki znad rzeczki?

Słowo 'porzeczka' pochodzi od dawnego wyrazu 'porzecze', oznaczającego teren położony nad rzeką. W uzasadnieniu etymologowie wskazują, że dzikie porzeczki rosną w Polsce w dolinach rzecznych.

Skąd się wzięła nazwa "karnawał"?

Odnosi sie do włoskiego "carnavale", rozstania z mięsem, czyli "mięsopustu". Nawiązuje też do łacińskiego "carrus navalis”, czyli łodzi na kołach - rydwanu Dionizosa, ukazującego się na ulicach starożytnego Rzymu przy obchodach powitania wiosny.

Skąd się wzięło powiedzenie "pod egidą"?

Oznacza ono 'pod opieką, przewodnictwem, patronatem'. Egida to wg mitologii greckiej, tarcza Zeusa wykuta przez Hefajstosa - atrybut boga nieba i piorunów. Dała Zeusowi zwycięstwo nad złym ojcem Kronosem, który wcześniej pożarł jego rodzeństwo.

Smalić cholewki do kogoś

Czyli "zalecać się do kogoś"; oznaczało czernienie cholewek (górnych części buta okrywających łydkę), a więc element pielęgnacji obuwia, służący młodym mężczyznom do zaakcentowania własnej elegancji i pozyskania względów adorowanych panien.

To w końcu Grecy czy Hellenowie?

Mieszkańcy Starożytnej Grecji nazywali siebie Hellenami. Dzisiejsza nazwa pochodzi z łaciny. Mieszkańcy Italii nazywali tak wszystkich ludzi pochodzących z tego regionu, bo jako pierwszych poznali przedstawicieli jednego z helleńskich ludów: Graikoi.

Europa i Aborygeni

Podobno Aborygeni zapytani "Co to za skaczące zwierzę?" odpowiedzieli "Kangaroo" co znaczyło "Nie rozumiem". Nazwa tego ludu pochodzi od łac. "Ab origine" - czyli "Ci, którzy byli tu od początku". Tak samo w starożytności nazywano mieszkańców Lacjum.

Od jakiego słowa pochodzi nazwa naszego kraju?

Nazwa "Polska" wywodzi się od słowa "pole", znaczącego pierwotnie równinę zdatną pod uprawę. Jeszcze w XIV w. przymiotnik "polski" znaczył "polny". Stąd "droga polska" w dawnej małopolskiej gwarze i nazwy roślin, np. polski czosnek, polska marchew.

Europa

Nazwa naszego kontynentu może być pochodzenia semickiego, co znaczyło wieczór, czyli kraj zachodzącego słońca. Europe to też imię wielu postaci z mitologii greckiej. Jedną z nich była piękność z Azjii porwana przez byka, w którego zmienił sie Zeus.

Czy my nie za łatwo popadamy w skrajności?

Słowo "abstynent" pochodzi od łac.abstinere co znaczy powstrzymywać się. Abstynent był to więc ktoś umiarkowany, czyli taki co nie odmawiał, ale znał miarę. Czy dzisiejsze znaczenie mówi o nas, że nie potrafiąc znaleźć miary musimy zrezygnować?

Pyrrusowe zwycięstwo

To zwycięstwo wielkim kosztem, okupione znacznymi startami. Powiedzenie pochodzi od imienia króla Pyrrusa, który po zwycięskiej bitwie nad Rzymianami miał odpowiedzieć gratulującym mu generałom: "Jeszcze jedno takie zwycięstwo i będziemy zgubieni".

Więcej artykułów…

Strona 3 z 5

Więcej artykułów…

Nowa Akropolis w Świecie